Jak dołączyć do związków zawodowych w swoim miejscu pracy?
Wstęp
Dołączenie do związku zawodowego jest dostępne dla każdego pracownika zatrudnionego w danym zakładzie. W przypadku istnienia organizacji związkowej, proces sprowadza się do wypełnienia deklaracji członkowskiej i opłacania składek. Gdy związek nie funkcjonuje w miejscu pracy, można go założyć już w trzy osoby. Poniżej przedstawiamy szczegółowo, jak krok po kroku przystąpić do związku zawodowego lub utworzyć nową organizację, by skorzystać z ochrony prawnej i reprezentacji zbiorowej.
Kto może dołączyć do związku zawodowego?
Członkiem związku zawodowego może zostać każdy pracownik świadczący umowę pracy w danym zakładzie[1][6]. Nie obejmuje to emerytów, rencistów, bezrobotnych, wolontariuszy ani stażystów[1]. Warunkiem skorzystania z pełnych uprawnień organizacji zakładowej jest zebranie co najmniej 10 członków zatrudnionych w tym samym zakładzie jako pracownicy[2].
Jak dołączyć do istniejącego związku zawodowego?
Najprostszą drogą do członkostwa jest przystąpienie do już działającej organizacji. Procedura obejmuje złożenie deklaracji członkowskiej, okazanie zaświadczenia o zatrudnieniu oraz dowodu osobistego[4]. Następnie należy opłacać regularne składki, które wynoszą od kilkunastu do kilkudziesięciu złotych miesięcznie, zależnie od danego związku[4][5][9].
O przyjęciu do związku decyduje zarząd w formie uchwały – na wydanie decyzji przewidziano termin nie dłuższy niż 30 dni od daty złożenia deklaracji[5]. Po potwierdzeniu członkostwa nabywa się wszystkie przysługujące uprawnienia i możliwość wpływania na działalność organizacji[4][5].
Co zrobić jeśli w miejscu pracy nie działa związek zawodowy?
W przypadku braku istniejącej struktury należy rozważyć założenie nowego związku. Najważniejszą informacją jest fakt, że wystarczy do tego komitet założycielski składający się z minimum 3 osób będących pracownikami[1][2][3][6]. Bez tego nie można rozpocząć procesu rejestracji.
Jak założyć nowy związek zawodowy?
Założenie nowej organizacji wymaga zorganizowania zebrania założycielskiego. W jego trakcie wybiera się komitet założycielski (3–7 osób), sporządza listę obecności, protokół zebrania oraz podejmuje uchwały o utworzeniu związku i przyjęciu statutu[1][3][6][8].
Następnie komitet przygotowuje i składa wniosek rejestracyjny KRS-W20 do Krajowego Rejestru Sądowego. Czynności należy dokonać w ciągu 30 dni od zebrania założycielskiego[3]. Nie pobiera się żadnych opłat za wpis do rejestru, dzięki czemu proces jest dostępny nawet dla niewielkich grup pracowniczych[3][8]. Po uzyskaniu wpisu organizacja posiada osobowość prawną i może wdrażać pełną działalność, łącznie z otwarciem konta bankowego, uzyskaniem NIP i REGON oraz przeprowadzeniem wyborów władz statutowych[3][4].
Jakie są kolejne kroki po rejestracji związku?
Po uzyskaniu wpisu w KRS możliwe jest przystąpienie nowo powstałej organizacji do federacji lub centrali związkowych, takich jak OPZZ, FZZ czy NSZZ „Solidarność”[1][2][3]. Aby będzie to możliwe wymagane jest podjęcie uchwały o przystąpieniu przez organy organizacji, zgodnie ze wskazaniami wybranej centrali oraz przedstawienie aktualnego odpisu KRS[1][3][7].
Nowa organizacja powinna również zorganizować pierwsze wybory zarządu, ustalić wysokość składek członkowskich oraz otworzyć rachunek bankowy i uzyskać numery NIP oraz REGON do prowadzenia działalności[3][4]. Związek nabiera wtedy uprawnień do reprezentowania interesów swoich członków oraz podejmowania negocjacji z pracodawcą w imieniu swoich członków.
O czym należy pamiętać podczas przystępowania i rejestracji?
Należy zachować pisemną formę wszelkich uchwał oraz dbać o kompletność dokumentów w procesie rejestracji. Komitet założycielski ponosi odpowiedzialność za prawidłowy przebieg zebrania, rzetelność listy obecności oraz zgodność statutu z wymogami prawnymi[3][6]. Składki członkowskie są podstawowym źródłem finansowania działalności związku, co pozwala na jego niezależność i efektywną reprezentację interesów pracowników[4][5].
Podsumowanie
Dołączenie do związku zawodowego to proces, który najczęściej sprowadza się do wypełnienia deklaracji i opłacania składek. Jeśli w miejscu pracy nie funkcjonuje żadna organizacja, związek można założyć już w trzy osoby z komitetu założycielskiego i w ciągu 30 dni zarejestrować w KRS[1][3][6][8]. Swobodny dostęp do przynależności związkowej i możliwość tworzenia niezależnych organizacji związkowych są fundamentem praw pracowniczych w Polsce.
Źródła:
- [1] https://www.opzz.org.pl/jak-zalozyc-zwiazek-zawodowy-i-przystapic-do-opzz
- [2] https://www.solidarnosc.org.pl/stara/jak-przystapic-do-zwiazku-zawodowego.html
- [3] https://fzzpkis.pl/praktyczny-przewodnik-jak-zalozyc-zwiazek-zawodowy-i-przystapic-do-fzzpkis/
- [4] https://learningone.pl/jak-zapisac-sie-do-zwiazkow-zawodowych-krok-po-kroku-do-czlonkostwa
- [5] https://kadry.infor.pl/poprzednie_tematy_dnia/435049,Jak-zostac-czlonkiem-zwiazku-zawodowego.html
- [6] https://www.gov.pl/web/dialog/zwiazki-zawodowe
- [7] https://federacja-socjalnych.pl/index.php/dolacz-do-nas
- [8] https://poradnikprzedsiebiorcy.pl/-jak-zalozyc-zwiazek-zawodowy
- [9] https://www.solidarnosc.org.pl/torun/jak-przystapic-do-zwiazku-zawodowego/

Wielka Solidarność to portal, który łączy historię z teraźniejszością. Inspirowany ruchem Solidarność, publikuje teksty o wartościach, społeczeństwie i współczesnej Polsce. Pokazuje, jak dziedzictwo przeszłości może być drogowskazem w świecie pełnym zmian.
