Znaczenie małych przedsiębiorstw w gospodarce – dlaczego nie można go lekceważyć?

Małe przedsiębiorstwa stanowią nieodzowny fundament gospodarki w Polsce i Europie, generując niemal połowę PKB kraju, zatrudniając miliony osób oraz odgrywając kluczową rolę w innowacyjności i elastyczności rynku. Ich wkładu nie da się bagatelizować, gdyż to właśnie MŚP tworzą realne podstawy wzrostu, stabilności i dynamicznego rozwoju gospodarczego kraju [1][3][7].

Znaczenie małych przedsiębiorstw w strukturze gospodarki

Małe i średnie przedsiębiorstwa (MŚP) stanowią aż 97,2% wszystkich polskich firm, a największą grupą są tu mikroprzedsiębiorstwa [1][3][17]. Sektor ten wygenerował w 2022 roku 46,6% PKB, a cały sektor przedsiębiorstw w Polsce odpowiada aż za 74,1% PKB [1][3][7]. Szczególnie widoczna jest rola mikrofirm, które tworzą blisko 28% PKB kraju [1][3][17].

Małe przedsiębiorstwa są podstawą systematycznego i trwałego rozwoju lokalnych gospodarek. Umożliwiają szybkie przystosowanie się do zmieniających się warunków rynkowych, a ich działalność odgrywa kluczową rolę w utrzymaniu równowagi ekonomicznej w mniejszych społecznościach [4].

Kluczowy udział w tworzeniu miejsc pracy

Przedsiębiorstwa MŚP stwarzają olbrzymią liczbę miejsc pracy – zatrudniają około 6,9 mln osób w Polsce, przy czym ponad 4,3 mln zatrudnionych pracuje w mikroprzedsiębiorstwach [1][7]. Są to najliczniejsze podmioty gospodarcze, które odpowiadają za 42,2% miejsc pracy w sektorze przedsiębiorstw [1][3][7].

To właśnie elastyczność i bliski kontakt z lokalnym rynkiem powodują, że MŚP są liderem w szybkim reagowaniu na zmieniające się potrzeby społeczne i gospodarcze. W sektorze tym powstaje większość nowych miejsc pracy, co skutkuje zwiększeniem aktywności zawodowej i stabilnością społeczną [1][3][4].

Innowacyjność i elastyczność – napęd rozwoju gospodarczego

Małe przedsiębiorstwa wyróżniają się innowacyjnością oraz szybkością dostosowywania się do zmian otoczenia rynkowego. Potrafią one skutecznie wdrażać nowoczesne technologie i podejmować działania rozszerzające ofertę produktową oraz usługową, co wzmacnia ich konkurencyjność [3][4].

Zdolność adaptacji do dynamicznych warunków gospodarczych sprawia, że MŚP mają ogromny potencjał rozwojowy. Coraz większa liczba przedsiębiorstw z tego sektora włącza się do globalnych łańcuchów dostaw i aktywnie uczestniczy w eksporcie, a 37% z nich wdraża elementy gospodarki cyrkularnej [1][3][9].

Małe firmy jako siła napędowa lokalnych rynków

Małe i średnie firmy pełnią kluczową rolę w zaspokajaniu potrzeb lokalnych społeczności. Dobitnie podkreśla to ich wpływ na stabilizację gospodarczą mniejszych regionów oraz pobudzanie lokalnej przedsiębiorczości [4].

Obecność licznych małych firm na rynkach lokalnych oznacza szybszą reakcję na specyficzne wymagania mieszkańców, wzmacnianie więzi społecznych oraz odpowiedzialność za rozwój otoczenia. Ich działalność pobudza popyt i inwestycje w regionach oddalonych od centralnych ośrodków ekonomicznych [4].

Trend wzrostowy oraz wyzwania i potrzeba wsparcia

Udział MŚP w gospodarce systematycznie rośnie – wzrasta liczba tych firm, generowane przychody i zatrudnienie [1][3][7][9]. W latach 2018–2025 polski PKB wzrósł realnie o ok. 24,9%, a to właśnie małe przedsiębiorstwa napędzały ten proces [13].

Sektor MŚP mierzy się jednak z barierami finansowymi i ograniczonym dostępem do kapitału. Zwiększone wykorzystanie narzędzi wsparcia, środków unijnych oraz krajowych dotacji pozwala stopniowo przełamywać te trudności i wspierać dalszy rozwój [2][4]. Kluczowe pozostaje polityczne oraz instytucjonalne wsparcie, zarówno dla mikroprzedsiębiorstw, jak i sektora rzemieślniczego [5].

Podsumowanie – dlaczego nie można lekceważyć roli MŚP?

Znaczenie małych przedsiębiorstw w gospodarce nie podlega dyskusji, ponieważ są one trzonem systemu ekonomicznego. To właśnie elastyczność i innowacyjność MŚP umożliwiają adaptację do szybko zmieniających się warunków rynku, a ich udział we wszystkich kluczowych wskaźnikach gospodarczych potwierdza, że bez ich rozwoju nie byłoby stabilności ani wzrostu. Lekceważenie tej roli to ryzyko nie tylko spowolnienia gospodarczego, ale i wzrostu nierówności społecznych, co przekłada się na wszystkie poziomy funkcjonowania państwa [1][3][4][5][7].

Źródła:

• [1] https://www.sekwencja.eu/stan-sektora-malych-i-srednich-przedsiebiorstw-w-polsce-2025/
• [2] https://stat.gov.pl/files/gfx/portalinformacyjny/pl/defaultstronaopisowa/6155/1/1/raport_rozwoj_przedsiebiorczosci_w_sektorze_msp.pdf
• [3] https://www.parp.gov.pl/component/content/article/88882:male-i-srednie-firmy-fundamentem-polskiej-gospodarki-nowy-raport-parp-o-stanie-sektora-msp
• [4] https://dbc.wroc.pl/Content/120734/Owczarczyk_Znaczenie_sektora_MSP_dla_gospodarki.pdf
• [5] https://zrp.pl/raport-o-stanie-sektora-malych-i-srednich-firm/
• [7] https://www.bankier.pl/wiadomosc/Dzialajace-w-Polsce-firmy-generuja-blisko-3-4-polskiego-PKB-8979038.html
• [9] https://fepw.parp.gov.pl/storage/publications/pdf/ROSS_2025.pdf
• [13] https://pie.net.pl/tygodnik-gospodarczy-39-2025-2-pazdziernika-2025/
• [17] https://www.parp.gov.pl/storage/publications/pdf/Raport-o-stanie-sektora-MSP-2024.pdf